เวลาโดนเรียกตรวจ หลายคนมักได้ยินคำถามว่า มี คู่มือรถมอไซค์ ไหม? แล้วก็เริ่มลังเลว่าต้องพกเล่มจริงติดรถตลอดหรือเปล่า บางคนกลัวเล่มหายเลยไม่พก แต่ก็กลัวโดนปรับอีก บทความนี้สรุปให้เข้าใจง่ายว่า คู่มือรถมอไซค์ หรือเจ้าเล่มทะเบียน คู่มือจดทะเบียน คือ อะไร จำเป็นต้องพกแค่ไหน ถ้าไม่มีจะต่อทะเบียน ต่อภาษีได้ไหม กรณีไม่พกมีโทษปรับเท่าไหร่ พร้อมทิปเก็บเอกสารให้ปลอดภัยแบบคนใช้รถจริง
คู่มือรถมอไซค์ คือ เล่มไหนกันแน่
คำว่า คู่มือรถมอไซค์ ที่คนพูดกันในชีวิตประจำวัน ส่วนใหญ่หมายถึงใบคู่มือจดทะเบียนรถ หรือเล่มทะเบียนที่มีข้อมูลเจ้าของรถ เลขตัวถัง เลขเครื่อง รุ่นสี ประวัติภาษี และข้อมูลทางกฎหมายอื่น ๆ ใช้ยืนยันว่าเราเป็นเจ้าของรถคันนั้นหรือมีสิทธิครอบครองรถถูกต้อง อย่าสับสนกับคู่มือผู้ใช้ที่มากับรถตอนซื้อใหม่ เล่มเล็ก ๆ อธิบายการใช้งานและการบำรุงรักษา เพราะเล่มนั้นไม่ใช่เอกสารทางกฎหมาย และไม่ใช้แทนเล่มทะเบียนเวลาต่อภาษีหรือโดนเรียกตรวจ
ต้องพก คู่มือรถมอไซค์ ติดรถไว้ตลอดไหม
ไม่แนะนำให้พกเล่มจริงติดรถตลอด เพราะถ้าหายจะยุ่งยากและเสี่ยงถูกนำไปใช้ผิดกฎหมายได้ ทางที่เหมาะที่สุด คือ พก หลักฐานที่แสดงได้ทันทีแทน เช่น สำเนาภาพถ่ายใบคู่มือจดทะเบียนรถ ถ่ายเอกสารหรือถ่ายรูปเก็บในมือถือ แล้วเก็บเล่มจริงไว้บ้านให้ปลอดภัย หลายหน่วยงานให้ข้อมูลตรงกันว่า หากไม่มีสำเนาหรือภาพถ่ายคู่มือจดทะเบียนรถที่แสดงได้ทันที มีโอกาสถูกปรับได้
ของที่ควรพกติดรถให้จบในครั้งเดียว
- สำเนา รูปถ่าย คู่มือรถมอไซค์ ให้เห็นเลขทะเบียน เลขตัวถังชัด ๆ
- ใบอนุญาตขับขี่ หรือรูปในแอป ดิจิทัลที่ทางการรองรับ
- หลักฐาน พ.ร.บ. อย่างน้อยจำเลขกรมธรรม์ มีรูปถ่ายไว้
- เบอร์โทรอู่ ประกัน เผื่อเหตุฉุกเฉิน
คำแนะนำเพิ่มเติม ถ่ายรูป คู่มือรถมอไซค์ ไว้ 2 ที่ ในมือถือและในคลาวด์ ไลน์โน้ต กันเครื่องหายพร้อมกัน
ไม่พก คู่มือรถมอไซค์ โดนปรับเท่าไหร่
กรณีโดนเรียกตรวจแล้วแสดงเอกสารไม่ได้ มักถูกอ้างอิงโทษปรับไม่เกิน 1,000 บาท สำหรับการไม่แสดงสำเนาภาพถ่ายใบคู่มือจดทะเบียนรถ อย่างไรก็ตาม จุดสำคัญไม่ใช่แค่ตัวเลขค่าปรับ แต่เป็นความเสี่ยงที่คุณต้องเสียเวลา เสียความมั่นใจระหว่างทาง เพราะด่านตรวจบางจุดจะเข้มเรื่องเอกสารมาก ดังนั้นการมีสำเนาหรือรูปถ่ายคู่มือรถมอไซค์ไว้แสดงได้ทันที ถือว่าคุ้มกว่าแน่นอน
เคสที่มักโดนเรียกแล้วเสียเวลา
- พกเอกสารไว้ใต้เบาะ แต่วันนั้นเปลี่ยนรถ เปลี่ยนเบาะแล้วลืม
- มีรูปถ่ายแต่ถ่ายไม่ชัด อ่านเลขตัวถัง ทะเบียนไม่ได้
- พกเล่มจริงแล้วเลอะน้ำ ชำรุด จนข้อมูลสำคัญอ่านยาก
- รถใช้ชื่อไฟแนนซ์หรือชื่อคนอื่น แล้วไม่มีหลักฐานความเกี่ยวข้อง
ถ้าไม่มี คู่มือรถมอไซค์ จะต่อทะเบียน ต่อภาษีได้ไหม
การต่อทะเบียนที่คนส่วนใหญ่หมายถึงต่อภาษีรถประจำปี โดยปกติจะใช้เล่มทะเบียนหรือสำเนา เป็นเอกสารหลักในการทำรายการร่วมกับเอกสารอื่น ๆ ถ้าไม่มี คู่มือรถมอไซค์ เล่มจริง แต่ยังมีสำเนาหรือข้อมูลครบ ก็ยังทำได้ในหลายช่องทาง ขึ้นกับเงื่อนไขของช่องทางนั้น ๆ แต่ถ้าหายทั้งเล่มและไม่มีสำเนาเลย แนะนำให้ทำเรื่องขอใบแทน เล่มใหม่ก่อน จะปลอดภัยและลดปัญหาหน้างาน
เอกสารที่มักต้องใช้ตอนต่อภาษีมอเตอร์ไซค์
- เล่มทะเบียนรถมอไซค์ หรือสำเนา
- พ.ร.บ. ที่ยังไม่หมดอายุ
- ใบตรวจสภาพรถ กรณีรถอายุเกิน 5 ปี ตามเงื่อนไข)
อีกทางเลือกที่สะดวกคือการต่อภาษีผ่านช่องทางออนไลน์ แอปของกรมการขนส่ง ซึ่งรองรับรถจักรยานยนต์ส่วนบุคคล และมีหลักฐานชำระภาษีชั่วคราวให้ใช้ระหว่างรอเอกสารฉบับจริงจัดส่ง
คู่มือรถมอไซค์ หาย ต้องทำยังไงให้จบ
ถ้า คู่มือรถมอไซค์ หาย ขั้นตอนที่มักแนะนำ คือ แจ้งความไว้เป็นหลักฐานก่อน แล้วนำเอกสารไปติดต่อขนส่งเพื่อขอเล่มใหม่/ใบแทน
เอกสารที่มักต้องเตรียมกรณีทำ คู่มือรถมอไซค์ หาย
- บัตรประชาชนตัวจริงของเจ้าของรถ
- ใบแจ้งความเอกสารหายจากสถานีตำรวจ
- หนังสือมอบอำนาจ พร้อมสำเนาบัตร (กรณีให้คนอื่นไปแทน)
ถ้ารถยังผ่อนอยู่หรือชื่อในเล่มเป็นไฟแนนซ์ บริษัท ควรติดต่อผู้ครอบครองกรรมสิทธิ์ตามสัญญาเพื่อขอแนวทางเอกสารให้ครบ จะช่วยให้ทำเรื่องไวขึ้น
เคล็ดลับเก็บ คู่มือรถมอไซค์ ให้ปลอดภัยและไม่พลาดด่าน
- เก็บเล่มจริงไว้ที่บ้านในซองกันชื้น แฟ้มเอกสาร ห้ามพกติดรถทุกวัน
- ทำสำเนา 1–2 ชุดโดยชุดหนึ่งติดรถใส่ซองกันน้ำ อีกชุดเก็บบ้าน
- ถ่ายรูปหน้าสำคัญของคู่มือรถมอไซค์ไว้ในมือถือ และสำรองในคลาวด์
- ตรวจความชัดของรูปถ่าย ต้องอ่านเลขทะเบียน เลขตัวถัง และชื่อเจ้าของได้
- ถ้าใช้แอปชำระภาษี ให้เก็บหลักฐานชำระภาษีชั่วคราวเผื่อไว้ด้วย
สรุป ความจำเป็นของ คู่มือรถมอไซค์
สรุปแล้ว คู่มือรถมอไซค์ ในความหมายทางกฎหมาย คือ เล่มทะเบียน ใบคู่มือจดทะเบียนรถ ใช้ยืนยันความเป็นเจ้าของและใช้ทำธุรกรรมสำคัญ เช่น ต่อภาษีรถประจำปี โดยทั่วไปไม่จำเป็นต้องพกเล่มจริงติดรถตลอด แต่ควรมีสำเนาหรือภาพถ่ายที่แสดงได้ทันที เพื่อเลี่ยงความเสี่ยงโดนปรับ ซึ่งกรณีไม่สามารถแสดงได้มีข้อมูลอ้างอิงว่าโทษปรับไม่เกิน 1,000 บาท หาก คู่มือรถมอไซค์ หาย ควรแจ้งความแล้วไปทำใบแทนที่ขนส่งตามขั้นตอน จะช่วยให้กลับมาใช้งานและต่อภาษีได้แบบไม่สะดุด